کنتاکتور یکی از اجزای حیاتی در سیستم های الکتریکی است که وظیفه قطع و وصل جریان برق را بر عهده دارد. عملکرد صحیح و بی وقفه این قطعه برای حفظ ایمنی و کارایی سیستم های الکتریکی ضروری است.
عدم سرویس دوره ای کنتاکتور می تواند منجر به عواقب ناخوشایندی مانند خرابی ناگهانی، کاهش طول عمر و عملکرد نامناسب شود. این امر علاوه بر ایجاد اختلال در عملکرد سیستم های الکتریکی، می تواند هزینه های تعمیر و نگهداری را نیز به طور قابل توجهی افزایش دهد.
برای مشاهده انواع کنتاکتور اشنایدر می توانید با فروشگاه آرتا صنعت به عنوان نمایندگی اشنایدر در ارتباط باشید.
سرویس دوره ای کنتاکتور در 5 مرحله آسان
کنتاکتور یکی از اجزای حیاتی در سیستم های الکتریکی است که وظیفه قطع و وصل جریان برق را بر عهده دارد. عملکرد صحیح و بی وقفه این قطعه برای حفظ ایمنی و کارایی سیستم های الکتریکی ضروری است.
عدم سرویس دوره ای کنتاکتور می تواند منجر به عواقب ناخوشایندی مانند خرابی ناگهانی، کاهش طول عمر و عملکرد نامناسب شود. این امر علاوه بر ایجاد اختلال در عملکرد سیستم های الکتریکی، می تواند هزینه های تعمیر و نگهداری را نیز به طور قابل توجهی افزایش دهد.
روشن نگه داشتن طولانی مدت بوبین کنتاکتور
در صورتی که اقدامات احتیاطی انجام شود، کاملا ایمن است که بوبین کنتاکتور را برای مدت طولانی روشن نگه دارید. این اقدامات عبارتند از:
رعایت محدودیت های عملکرد کاتالوگ: به ویژه به محدودیت های دما و ولتاژ ذکر شده در دفترچه راهنمای کنتاکتور توجه کنید.
تست دوره ای کنتاکتور: به طور منظم مدار بوبین را قطع و وصل کنید تا عملکرد صحیح کنتاکتور تست شود. این کار به روانکاری اجزای داخلی و جلوگیری از چسبیدن کنتاکت ها کمک می کند.
با رعایت این نکات، می توانید بدون نگرانی بوبین کنتاکتور را برای مدت طولانی روشن نگه دارید.
در مقابل، سرویس دوره ای منظم کنتاکتور مزایای متعددی به همراه دارد، از جمله:
افزایش طول عمر: با سرویس دوره ای می توان از بروز خرابی های ناگهانی و فرسودگی زودهنگام قطعات کنتاکتور جلوگیری کرد و به این ترتیب طول عمر مفید آن را به طور قابل توجهی افزایش داد.
عملکرد بهینه: سرویس دوره ای به حفظ عملکرد صحیح کنتاکتور و جلوگیری از افت ولتاژ، نویز و اتلاف انرژی کمک می کند.
صرفه جویی در هزینه: با پیشگیری از خرابی های ناگهانی و افزایش طول عمر کنتاکتور، می توان در هزینه های تعمیر و نگهداری صرفه جویی کرد.
امنیت: سرویس دوره ای به شناسایی و رفع عیوب احتمالی قبل از بروز خطرات جدی مانند آتش سوزی یا برق گرفتگی کمک می کند.
معرفی اجمالی کنتاکتور : کنتاکتور انواع مختلفی دارد که هر کدام برای کاربردهای خاصی طراحی شده اند. رایج ترین نوع کنتاکتور ، کنتاکتور الکترومغناطیسی است که از یک بوبین و یک هسته آهنی برای قطع و وصل جریان برق استفاده می کند.
اجزای اصلی کنتاکتور عبارتند از:
بدنه: بدنه کنتاکتور از جنس پلاستیک یا فلز است و وظیفه محافظت از اجزای داخلی آن را بر عهده دارد.
بوبین: بوبین یک سیم پیچ است که با عبور جریان الکتریکی از آن، میدان مغناطیسی ایجاد می شود.
هسته آهنی: هسته آهنی توسط میدان مغناطیسی بوبین جذب می شود و باعث حرکت کنتاکت ها می شود.
کنتاکت ها: کنتاکت ها قطعات فلزی هستند که برای قطع و وصل جریان برق استفاده می شوند.
فنر: فنر برای بازگشت کنتاکت ها به حالت اولیه خود پس از قطع جریان به بوبین استفاده می شود.
معرفی ابزار و تجهیزات مورد نیاز
برای سرویس دوره ای کنتاکتور به ابزار و تجهیزات زیر نیاز دارید:
- مولتی متر: برای اندازه گیری ولتاژ، جریان و مقاومت
- پیچ گوشتی: برای باز کردن درب کنتاکتور و دسترسی به ترمینال ها
- انبر: برای اتصال و جدا کردن سیم ها
- دستکش عایق: برای محافظت از دست ها در برابر برق
- عینک ایمنی: برای محافظت از چشم ها در برابر جرقه و ذرات ریز
- میگر: برای بررسی عایق بندی کنتاکتور (اختیاری)
نکاتی در مورد انتخاب و تهیه ابزار مناسب:
مولتی متر: هنگام انتخاب مولتی متر، به دقت و محدوده اندازه گیری آن توجه کنید.
پیچ گوشتی: از پیچ گوشتی مناسب با سایز پیچ های کنتاکتور استفاده کنید.
انبر: انبر باید عایق بندی شده باشد تا از برق گرفتگی جلوگیری شود.
دستکش عایق: دستکش های عایق باید از جنس لاستیک یا سیلیکون باشند و دارای استانداردهای ایمنی لازم باشند.
عینک ایمنی: عینک ایمنی باید از نوع ضد خش و ضد بخار باشد.
میگر: اگر قصد دارید عایق بندی کنتاکتور را نیز بررسی کنید، به یک میگر با ولتاژ مناسب نیاز دارید.
مراحل گام به گام سرویس دوره ای کنتاکتور
مرحله 1: آماده سازی
انتخاب زمان مناسب:
- بهترین زمان برای سرویس دوره ای کنتاکتور، زمانی است که سیستم الکتریکی خاموش باشد و از آن استفاده نشود.
- این کار به شما امکان می دهد تا با خیال راحت و بدون خطر برق گرفتگی، به کنتاکتور دسترسی داشته باشید.
- همچنین، خاموش بودن سیستم الکتریکی از آسیب دیدن تصادفی کنتاکتور در حین سرویس جلوگیری می کند.
جمع آوری ابزار و تجهیزات:
- قبل از شروع کار، تمام ابزار و تجهیزات مورد نیاز خود را جمع آوری کنید.
- این کار به شما کمک می کند تا در حین سرویس، وقت خود را تلف نکنید و به دنبال ابزار مورد نیاز تان نباشید.
- ابزار و تجهیزات را به ترتیب گام های سرویس در محل کار خود بچینید تا دسترسی به آنها آسان باشد.
ایجاد فضای امن:
- قبل از شروع سرویس، حتما منبع تغذیه سیستم الکتریکی را خاموش کنید.
- برای اطمینان از خاموش بودن منبع تغذیه، از یک ولتاژ سنج استفاده کنید.
- در محل کار خود تابلوهای هشدار “در حال کار” نصب کنید تا از ورود افراد غیرمجاز به محل جلوگیری کنید.
- از دستکش عایق، عینک ایمنی و سایر تجهیزات ایمنی مناسب استفاده کنید.
بررسی ظاهری کنتاکتور
بازرسی بدنه کنتاکتور:
- درب کنتاکتور را با استفاده از پیچ گوشتی مناسب باز کنید.
- بدنه کنتاکتور را به دقت بررسی کنید تا از عدم وجود هرگونه علامت آسیب دیدگی، ترک خوردگی، سوختگی یا خوردگی مطمئن شوید.
- ترمینال ها و اتصالات سیم ها را به دقت بررسی کنید تا از عدم وجود هرگونه شل شدگی، خوردگی یا پارگی آنها مطمئن شوید.
- در صورت مشاهده هرگونه علامت آسیب دیدگی، کنتاکتور را باید تعویض کرد.
بازرسی کنتاکت ها:
- وضعیت ظاهری کنتاکت ها را بررسی کنید.
- کنتاکت ها نباید دچار سایش، خوردگی یا رسوب شده باشند.
- در صورت مشاهده هرگونه ایراد در کنتاکت ها، باید آنها را با سمباده یا پارچه تمیز تمیز کرد.
- حرکت کنتاکت ها را با دست بررسی کنید. حرکت کنتاکت ها باید روان و بدون گیر کردن باشد.
- در صورت وجود هرگونه مشکل در حرکت کنتاکت ها، باید آنها را با روغن یا اسپری مخصوص روان کننده چرب کرد.
مراحل گام به گام سرویس دوره ای کنتاکتور
مرحله 3: بررسی ولتاژ و جریان کنتاکتور
بررسی ولتاژ بوبین:
- با استفاده از مولتی متر، ولتاژ دو سر بوبین کنتاکتور را در حالت روشن بودن منبع تغذیه اندازه گیری کنید.
- ولتاژ اندازه گیری شده باید برابر با ولتاژ نامی بوبین کنتاکتور باشد که در مشخصات فنی آن ذکر شده است.
- اگر ولتاژ اندازه گیری شده کمتر یا بیشتر از ولتاژ نامی باشد، ممکن است بوبین کنتاکتور خراب شده باشد.
بررسی جریان بوبین:
- با استفاده از آمپر متر، جریان عبوری از بوبین کنتاکتور را در حالت روشن بودن منبع تغذیه اندازه گیری کنید.
- جریان اندازه گیری شده باید در محدوده مجاز ذکر شده در مشخصات فنی کنتاکتور باشد.
- اگر جریان اندازه گیری شده خارج از محدوده مجاز باشد، ممکن است بوبین کنتاکتور خراب شده باشد.
مرحله 4: بررسی عایق بندی کنتاکتور
بررسی عایق بندی بوبین:
- با استفاده از میگر، عایق بندی بین بوبین و بدنه کنتاکتور را در حالت خاموش بودن منبع تغذیه بررسی کنید.
- مقاومت عایق بندی باید در حد مطلوب باشد (معمولاً بیش از 10 مگا اهم).
- اگر مقاومت عایق بندی پایین باشد، ممکن است عایق بندی بوبین کنتاکتور خراب شده باشد.
بررسی عایق بندی بین کنتاکت ها:
- با استفاده از میگر، عایق بندی بین کنتاکت ها را در حالت خاموش بودن منبع تغذیه بررسی کنید.
- در حالت خاموش بودن منبع تغذیه، مقاومت بین کنتاکت های اصلی باید بی نهایت و مقاومت بین کنتاکت های کمکی باید صفر باشد.
- اگر مقاومت اندازه گیری شده با مقادیر ذکر شده مطابقت نداشته باشد، ممکن است عایق بندی بین کنتاکت ها خراب شده باشد.
مرحله 5: مونتاژ و تست نهایی کنتاکتور
مونتاژ کنتاکتور:
- پس از انجام مراحل 1 تا 4، تمام اجزای کنتاکتور را مجدداً بررسی کنید تا از سالم بودن آنها مطمئن شوید.
- کنتاکتور را به درستی در محل خود نصب کنید.
- سیم ها را به ترمینال های کنتاکتور به درستی وصل کنید.
تست نهایی:
- منبع تغذیه را روشن کنید و ولتاژ را به کنتاکتور اعمال کنید.
- عملکرد صحیح کنتاکتور را بررسی کنید.
- حرکت آرماتور و کنتاکت ها باید روان و بدون گیر کردن باشد.
- کنتاکتور باید به درستی جریان را قطع و وصل کند.
در صورت مشاهده هرگونه مشکل در عملکرد کنتاکتور، باید مراحل عیب یابی را انجام دهید.
نکات ایمنی:
- قبل از شروع کار، حتما منبع تغذیه را خاموش کنید.
- از دستکش عایق، عینک ایمنی و سایر تجهیزات ایمنی مناسب استفاده کنید.
- در حین کار با برق، نکات ایمنی را رعایت کنید.
- اگر در انجام این تست یا تفسیر نتایج آن با مشکلی مواجه شدید، از یک برقکار مجرب کمک بگیرید.
- با انجام منظم سرویس دوره ای کنتاکتور، می توانید از عملکرد صحیح و بی وقفه این قطعه کلیدی در سیستم های الکتریکی خود اطمینان حاصل کنید و از بروز خطرات و خسارات احتمالی جلوگیری کنید.
- سرویس دوره ای کنتاکتور در 5 مرحله آسان
ابزارهای کمکی
علاوه بر ابزار و تجهیزات معمولی که در بخش اول معرفی شد، برخی ابزارهای کمکی نیز می توانند در انجام سرویس دوره ای کنتاکتور مفید باشند:
- دوربین حرارتی: برای بررسی گرم شدن غیرطبیعی کنتاکتور و شناسایی نقاط داغ
- آنالیزور ارتعاشات: برای بررسی لرزش و ارتعاشات غیرطبیعی کنتاکتور
- نرم افزار شبیه سازی: برای شبیه سازی عملکرد کنتاکتور در شرایط مختلف
منابع آموزشی:
- دفترچه راهنمای کنتاکتور: برای کسب اطلاعات دقیق در مورد نحوه سرویس و عیب یابی کنتاکتور خاص خود، به دفترچه راهنمای آن مراجعه کنید.
- وب سایت اشنایدر الکتریک: در وب سایت اشنایدر الکتریک می توانید به اطلاعات فنی، مقالات آموزشی و ویدیوهای آموزشی در مورد کنتاکتورها دسترسی داشته باشید.
- انجمن های آنلاین: در انجمن های آنلاین می توانید با سایر متخصصان برق در مورد مشکلات کنتاکتورها و راه حل های آنها بحث کنید.
سرویس دوره ای کنتاکتور یک فرآیند ساده و قابل انجام است که می تواند به طور قابل توجهی طول عمر و عملکرد این قطعه را افزایش دهد.
با انجام منظم سرویس دوره ای و عیب یابی به موقع کنتاکتور ، می توانید از بروز خطرات و خسارات احتمالی جلوگیری کنید.
اگر در انجام سرویس دوره ای یا عیب یابی کنتاکتور با مشکلی مواجه شدید، از یک برقکار مجرب کمک بگیرید.
امیدواریم این مقاله برای شما مفید بوده باشد.