کلید مینیاتوری (MCB) برای حفاظت مدارهای خانگی و جریانهای پایین طراحی شده و کلید اتوماتیک (MCCB) برای حفاظت مدارهای صنعتی و جریانهای بالا به کار میرود. اما تفاوتها و شباهتهای این دو کلید به همین جا ختم نمیشود. در ادامه، بهصورت تخصصی و در عین حال ساده، تمام جزئیات مربوط به این دو تجهیز پرکاربرد در سیستمهای الکتریکی را در سایت ارتا صنعت، نمایندگی اشنایدر الکتریک بررسی میکنیم.
کلید مینیاتوری (MCB) چیست؟
کلید مینیاتوری یا Miniature Circuit Breaker نوعی کلید حفاظتی است که برای جریانهای پایین تا حدود 125 آمپر و در سیستمهای توزیع خانگی یا تجاری سبک به کار میرود. وظیفه اصلی آن، محافظت از مدار در برابر اضافهجریان و اتصال کوتاه است.
MCB معمولاً دارای مکانیزم قطع حرارتی برای حفاظت در برابر اضافهبار و مکانیزم مغناطیسی برای حفاظت در برابر اتصال کوتاه است. این کلیدها به صورت تکفاز، دو فاز و سه فاز عرضه میشوند و از جمله برندهای معتبر تولیدکننده آن میتوان به اشنایدر، زیمنس، هیوندای و لگراند اشاره کرد.
برای مشاهده و خرید انواع مدل های کلید مینیاتوری اشنایدر می توانید روی کلمه لینک شده کلیک کنید.
کلید اتوماتیک (MCCB) چیست؟
کلید اتوماتیک یا Molded Case Circuit Breaker نوع پیشرفتهتری از کلید حفاظتی است که برای جریانهای بالا تا چند هزار آمپر طراحی شده است. MCCB علاوه بر عملکرد مشابه MCB در برابر اضافهبار و اتصال کوتاه، قابلیتهای بیشتری مانند تنظیم جریان نامی، تنظیم زمان قطع، حفاظت موتور و هماهنگی حفاظتی دارد.
این کلیدها بیشتر در تابلوهای برق صنعتی، کارخانهها و مراکز توزیع برق مورد استفاده قرار میگیرند. MCCBها معمولاً دارای واحد تریپ حرارتی-مغناطیسی یا الکترونیکی هستند که دقت و انعطاف بیشتری در حفاظت مدار فراهم میکنند.
آرتا صنعت به عنوان نمایندگی اشنایدر الکتریک تمامی مدل های کلید اتوماتیک اشنایدر را با گارانتی و ضمانت اصلی کالا موجود دارد.
جدول مقایسهای بین کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک
| ویژگی | کلید مینیاتوری (MCB) | کلید اتوماتیک (MCCB) |
| جریان نامی | تا 125 آمپر | از 100 تا 3200 آمپر |
| ظرفیت قطع اتصال کوتاه | تا 10 کیلوآمپر | تا 100 کیلوآمپر یا بیشتر |
| قابلیت تنظیم جریان تریپ | ندارد | دارد (قابل تنظیم در محدوده وسیع) |
| نوع حفاظت | حرارتی و مغناطیسی ثابت | حرارتی، مغناطیسی و الکترونیکی (قابل تنظیم) |
| کاربرد اصلی | مصارف خانگی و تجاری سبک | مصارف صنعتی و شبکههای توزیع |
| قابلیت کنترل از راه دور | ندارد | دارد (با ماژولهای جانبی) |
| قیمت تقریبی | پایین | بالاتر به دلیل امکانات بیشتر |
| ابعاد و اندازه | کوچک و کمجا | بزرگتر و سنگینتر |
| تعمیرپذیری | عملاً غیرقابل تعمیر | قابل سرویس و تعویض اجزا |
| عمر مفید | متوسط | طولانی و مقاوم در شرایط صنعتی |
| برندهای مطرح | اشنایدر، هیوندای، لگراند | اشنایدر، زیمنس، ABB، هیوندای |
شباهت کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک
هر دو کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک از خانواده کلیدهای حفاظتی مدار هستند که هدف اصلیشان جلوگیری از آسیب تجهیزات برقی در اثر اضافهجریان یا اتصال کوتاه است. هر دو دارای مکانیسم تریپ حرارتی و مغناطیسی بوده و به صورت خودکار مدار را در شرایط خطر قطع میکنند.
از نظر نصب، هر دو در تابلو برق استفاده میشوند و دارای استانداردهای بینالمللی مانند IEC 60898 و IEC 60947 هستند. همچنین هر دو میتوانند در مدارهای AC و DC با ولتاژهای متفاوت مورد استفاده قرار گیرند.

تفاوت کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک
تفاوت اصلی کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک در ظرفیت، قابلیت تنظیم، و نوع کاربرد است. MCCB دارای قابلیت تنظیم جریان تریپ است، در حالی که MCB مقدار ثابتی دارد. MCCB برای جریانهای بالا و شرایط صنعتی سنگین مناسب است، اما MCB بیشتر در ساختمانهای مسکونی استفاده میشود.
از نظر اقتصادی، MCB گزینهای مقرونبهصرفه برای پروژههای کوچک است، اما MCCB با وجود قیمت بالاتر، در پروژههای صنعتی به دلیل طول عمر و ایمنی بیشتر، انتخاب بهتری محسوب میشود.
انتخاب بین کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک
برای انتخاب درست باید به توان مصرفی، نوع کاربرد، جریان راهاندازی، و محیط نصب توجه کرد. در مصارف خانگی، کلید مینیاتوری کافی است، اما در کارگاهها، تابلوهای صنعتی، یا موتورخانهها، حتماً باید از MCCB استفاده شود.
به عنوان مثال:
- برای مدار روشنایی یا پریزها: MCB مناسب است.
- برای راهاندازی موتور سه فاز: MCCB انتخاب بهتری است.
- برای تابلوهای توزیع کارخانهها یا چاه آب عمیق: MCCB با قابلیت تنظیم جریان.
نکات مهم در خرید و انتخاب صحیح کلید مناسب
- ظرفیت جریان نامی و قطع اتصال کوتاه را با توجه به بار واقعی انتخاب کنید.
- نوع منحنی تریپ (B، C، D) در MCB را با ماهیت بار تطبیق دهید.
- در کاربردهای سنگین صنعتی، قابلیت تنظیم جریان و تاخیر قطع اهمیت زیادی دارد.
- حتماً از برندهای معتبر مانند اشنایدر استفاده کنید تا دقت عملکرد و عمر مفید دستگاه تضمین شود.
- در صورت نیاز به مانیتورینگ از راه دور، مدلهای MCCB با ماژول ارتباطی را انتخاب کنید.
معرفی برند اشنایدر الکتریک
اشنایدر الکتریک (Schneider Electric) یکی از معتبرترین تولیدکنندگان تجهیزات برق صنعتی و ساختمانی در جهان است. کلیدهای مینیاتوری و اتوماتیک اشنایدر به دلیل کیفیت بالا، دقت عملکرد، طول عمر زیاد و پشتیبانی فنی گسترده در پروژههای مختلف مورد استفاده قرار میگیرند.
سریهای معروف MCB اشنایدر شامل Acti9 و C60 هستند و سریهای MCCB این برند با نامهای Compact NSX و NSXm شناخته میشوند.
جمعبندی نهایی
به طور خلاصه، تفاوت کلید مینیاتوری و کلید اتوماتیک در سطح کاربرد و توان حفاظتی آنها است. اگر پروژهای خانگی یا با جریان پایین دارید، MCB بهترین گزینه است. اما در صنایع، کارگاهها و سیستمهای قدرت بالا، MCCB با قابلیتهای پیشرفته گزینه مطمئنتری خواهد بود. در هر صورت، استفاده از برند معتبر مانند اشنایدر و خرید از نمایندگیهای رسمی مانند آرتا صنعت، تضمینکننده عملکرد و ایمنی مدار شماست.
10 پرسش پرتکرار کاربران درباره تفاوت و شباهت های کلید مینیاتوری و اتوماتیک
آیا کلید مینیاتوری قابل تعمیر است؟
خیر، پس از آسیب یا عملکرد نادرست باید تعویض شود.
آیا میتوان از MCCB در ساختمانهای مسکونی استفاده کرد؟
بله، اما از نظر اقتصادی مقرونبهصرفه نیست.
تفاوت عملکردی بین کلید مینیاتوری نوع B و C چیست؟
نوع B برای بارهای سبک و نوع C برای بارهای القایی و موتوری استفاده میشود.
آیا هر دو کلید قابلیت حفاظت در برابر اتصال زمین دارند؟
خیر، برای حفاظت نشتی جریان باید از کلید RCCB یا RCBO استفاده کرد.
آیا کلید اتوماتیک اشنایدر قابل تنظیم است؟
بله، در مدلهای الکترونیکی میتوان جریان و زمان تریپ را تنظیم کرد.
کدام کلید عمر مفید بیشتری دارد؟
MCCB به دلیل طراحی صنعتی، عمر طولانیتری نسبت به MCB دارد.
تفاوت از نظر قیمت بین MCB و MCCB چقدر است؟
به طور میانگین، MCCB چند برابر گرانتر از MCB است.
آیا کلید مینیاتوری میتواند از موتور الکتریکی محافظت کند؟
خیر، به دلیل جریان راهاندازی بالای موتور، معمولاً MCCB یا کلید حرارتی مناسبتر است.
آیا میتوان MCB را با MCCB در یک تابلو ترکیب کرد؟
بله، در بسیاری از تابلوهای توزیع، MCBها به عنوان خروجیهای فرعی از MCCB اصلی تغذیه میشوند.
بهترین برند کلید اتوماتیک در ایران چیست؟
برند اشنایدر الکتریک به دلیل کیفیت، گارانتی و پشتیبانی فنی، یکی از بهترین گزینهها محسوب میشود.